Bakit Soberano
Mahigit 180 wika ang sinasalita sa Pilipinas. Halos wala sa mga ito ang makabuluhang kinakatawan sa mga frontier AI model ng mundo. Ang pangunahing proyekto ng Budots Media ay isang soberanong Filipino language model — gawa sa Pilipinas, para sa mga wikang Filipino, sa ilalim ng kontrol ng Pilipino.
Kaya ng mga frontier model ang Tagalog nang pasang-awa at ang Cebuano nang mahina. Waray, Hiligaynon, Bikol — halos hindi. Isang bansang may 110+ milyong tao ang nanganganib na patakbuhin ang digital na buhay nito sa mga model na hindi nakakaintindi ng mga wika nito at hindi mananagot sa mga institusyon nito. Praktikal ang soberanya rito, hindi pulitikal: edukasyon, serbisyo ng gobyerno, balita at kalakalan — lahat nangangailangan ng AI na gumagana sa mga wikang tunay na sinasalita ng tao.
Kakaiba ang aming panimulang posisyon para sa isang AI lab: isang dekada ng orihinal, rights-cleared na multimedia sa Cebuano at Tagalog. Libu-libong oras ng panayam, voice-over, pelikulang may subtitle at news footage mula sa sarili naming produksyon — training data na hindi kayang bilhin ng karamihan sa mga lab.
Sampung taon naming di-sinasadyang binuo ang dataset. Ngayon, sadya naming binubuo ang model.
Ang roadmap: mula text model para sa Cebuano at Tagalog patungo sa multimodal generative model — boses, larawan at video — sanay sa aming archive. Nagsimula ang AI pivot pagkalabas mismo ng ChatGPT, pinopondohan ng komersyal na produksyon, ng growth markets sa Arabia, India at SE Asia, at ng European Structural Funds sa pamamagitan ng BUDOTS MEDIA POLAND.
← Lahat ng kuwento